ที่มาและความสําคัญ
ผลกระทบจากการดำเนินธุรกิจ
ความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยในท่าอากาศยานเป็นประเด็นพื้นฐานที่ ทอท. ให้ความสำคัญอย่างต่อเนื่อง โดยดำเนินการตามมาตรฐานระดับสากล ทั้งในด้านการตรวจสอบประจำเดือน การปฏิบัติตามกฎหมายใหม่ การจัดระบบแพทย์และดับเพลิง รวมถึงการฝึกซ้อมแผนเผชิญเหตุ และการประสานงานกับหน่วยงานด้านความมั่นคง เพื่อป้องกันและรับมือกับเหตุการณ์ที่อาจเกิดขึ้น
การดำเนินงานที่มีมาตรฐานด้านความปลอดภัยที่เข้มงวดไม่เพียงช่วยปกป้องชีวิตและทรัพย์สินของผู้โดยสาร บุคลากร และพันธมิตร แต่ยังสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้ลงทุนและสายการบินที่ใช้บริการท่าอากาศยานของ ทอท. อย่างไรก็ตาม หากขาดความรัดกุมหรือเกิดเหตุการณ์ที่กระทบต่อความปลอดภัย อาจส่งผลต่อภาพลักษณ์องค์กรและความไว้วางใจจากผู้ใช้บริการ การรักษามาตรฐานด้านความปลอดภัยในระดับสากลและการปฏิบัติตามกฎหมายด้านความปลอดภัยในท่าอากาศยาน ถือเป็นการเตรียมพร้อมในการรับมือกับความเสี่ยงและลดโอกาสเกิดเหตุการณ์ที่อาจส่งผลกระทบต่อความต่อเนื่องของธุรกิจ นอกจากนี้ การพัฒนาระบบการจัดการที่มีประสิทธิภาพ ยังช่วยเสริมความมั่นคงในการดำเนินงานท่าอากาศยาน สร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้มีส่วนได้เสีย และสร้างความพร้อมในการแข่งขันในระดับสากล
ความท้าทายและโอกาส
ความท้าทายในการปรับปรุงการดำเนินงานด้านความปลอดภัยให้สอดคล้องกับมาตรฐานที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง รวมถึงการจัดสรรงบประมาณสำหรับการฝึกอบรมบุคลากร ตลอดจนการสร้างระบบตรวจสอบที่มีประสิทธิภาพ เพื่อลดความเสี่ยงจากภัยคุกคามที่อาจซ่อนเร้น จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากหน่วยงานทั้งในระดับภูมิภาคและระดับประเทศ ซึ่งหากองค์กรไม่สามารถบริหารจัดการความปลอดภัยได้อย่างมีประสิทธิภาพ อาจนำไปสู่ผลกระทบที่ร้ายแรงต่อชีวิต ทรัพย์สิน และชื่อเสียงขององค์กรได้
อย่างไรก็ตาม มาตรการความปลอดภัยที่มีความเข้มงวดถือเป็นจุดแข็งของ ทอท. ที่จะช่วยรักษาภาพลักษณ์และชื่อเสียงที่ดี และสร้างความไว้วางใจให้แก่ผู้มีส่วนได้เสีย นอกจากนี้ การนำเทคโนโลยีขั้นสูงและระบบบริหารจัดการที่ทันสมัยมาใช้ยังช่วยเพิ่มประสิทธิภาพด้านความปลอดภัย และสามารถต่อยอดสู่การพัฒนานวัตกรรมบริการที่สร้างมูลค่าเพิ่มและความได้เปรียบทางการแข่งขันในระยะยาวได้อีกด้วย
ความมุ่งมั่นและผลการดำเนินงาน
ความมุ่งมั่นและนโยบายที่เกี่ยวข้อง
ทอท. มุ่งมั่นเสริมสร้างคุณภาพการให้บริการ เพิ่มความเข้มแข็ง และลดข้อบกพร่องในการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน ผ่านการตรวจสอบและทดสอบด้านการรักษาความปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง ทั้งจากการดำเนินงานของเจ้าหน้าที่ผู้กำกับดูแลภายใน และการตรวจประเมินจาก International Civil Aviation Organization: ICAO ในโครงการ Universal Security Audit Programme – Continuous Monitoring Approach (USAP-CMA)
ครอบคลุมมาตรการเชิงรุกและกิจกรรมต่างๆ เพื่อการรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน (Airport Security Measure) ให้เป็นไปตามมาตรฐานสากล โดยการดำเนินงานที่สอดคล้องกับกฎหมายและข้อแนะนำที่เกี่ยวข้องทั้งในระดับประเทศและในระดับสากล เพื่อปกป้องชีวิตและทรัพย์สินของลูกค้า บุคลากร พันธมิตรในการดำเนินงาน และชุมชนและสังคม รวมถึงการป้องกันภัยคุกคามจากบุคคลหรือกลุ่มบุคคลที่มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อความมั่นคง ซึ่งถือเป็นการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐานในการมีชีวิตและความปลอดภัย
| ระดับประเทศ | ระดับสากล |
|---|---|
|
|
นโยบายความปลอดภัยของ ทอท.
ทอท. ได้กำหนดนโยบายความปลอดภัยเพื่อพัฒนาและยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง โดยมุ่งให้การดำเนินงานด้านการบินบรรลุประสิทธิภาพด้านความปลอดภัยตามยุทธศาสตร์และค่านิยมองค์กร และเป็นไปตามมาตรฐานขององค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (International Civil Aviation Organization: ICAO) ตลอดจนปรับปรุงระบบบริหารคุณภาพการให้บริการอย่างต่อเนื่อง ซึ่งภายใต้นโยบายความปลอดภัยของ ทอท.ประกอบด้วย 11 ประการสำคัญ ครอบคลุมประเด็นสำคัญ ดังนี้
วัตถุประสงค์ด้านความปลอดภัยของ ทอท.
เพื่อให้การดำเนินการด้านความปลอดภัยตามระบบการจัดการนิรภัย (Safety Management System: SMS) ของ ทอท.มีเผ้าหมายและผลลัพ์ด้านความปลอดภัยของสนามบินที่พึงประสงค์ คือ ลดความเสี่ยงในการเกิดอุบัติเหตุ อุบัติการรุงแรงอันเกิดจากการทำงานของสนามบินในความรับผิดชอบของ ทอท.โดยมีความสอดคล้องกับแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (Thailand Aviation Safety Action Plan: TASAP) พ.ศ.2567 – 2569 ที่รัฐประกาศ
ทอท.จึงได้กำหนดวัตถุประสงค์ด้านความปลอดภัยของ ทอท. (AOT Safety Objectives) เพื่อพัฒนากระบวนการด้านความปลอดภัยและมุ่งเน้นการจัดการผลลัพธ์ (Outcome) และผลกระทบ (Impact) ด้านความปลอดภัย ดังนี้
- ดำเนินงานสนามบินเป็นไปตามกฎหมายของรัฐ และสอดคล้องกับมาจรฐานและข้อพึงปฎิบัติขององค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (International Civil Aviation Organization: ICAO) รวมถึงคงไว้ซึ่งมาตรฐานที่ได้รับการรับรองการดำเนินงานสนามบินสาธารณะ
- นำระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบิน ไปปฏิบัติอย่างมีประสิทธภาพแลไปในแนวทางเดียวกัน ส่งผลให้การปฏิบัติด้านความปลอดภัยในท่าอากาศยานของ ทอท.บรรลุผลด้านความปลอดภัยสูงสุด
- ส่งเสริม พัฒนาให้เกิดความรู้ความเข้าใจ มีจิตสำนึก และความร่วมมือร่วมใจในการจัดการด้านความปลอดภัยจนเกิดเป็นพัฒนาการ หรือวัฒนธรรมด้านความปลอดภัย (Safety Culture)
- มีระบบการรายงานด้านความปลอดภัยที่มีประสิทธิภาพและมีการส่งเสริมวัฒนธรรมการปฏิบัติอย่างเป็นธรรม (Just Culture) ในองค์กร
- วัดแบะติดตามสมรรถนะความปลอดภัย (Safety Performance) อย่างต่อเนื่อง
- บริหารจัดการด้านความปลอดภัยที่มีประสิทธิภาพ โดยนำนวัตกรรมและ/เทคโนโลยีมาใช้
ทั้งนี้ ทอท. ได้มีการกำหนดวัตถุประสงค์เฉพาะเพิ่มเติม ได้แก่
- ลดอัตราการเกิดเหตุการณ์ด้านความปลอดภัยที่เกี่ยวข้องกับ Controlled Flight into Terrain (CFIT) จากการดำเนินงานของสนามบิน ทอท.
- ลดอัตราการเกิดและความรุนแรงของเหตุการณ์อากาศยานออกนอกทางวิ่ง (Runway Excursion) จากการดำเนินงาน
ของสนามบิน ทอท. - ลดอัตราการเกิดและความรุนแรงของเหตุการณ์การรุกล้ำทางวิ่ง (Runway Incursion) จากการดำเนินงานของสนามบิน ทอท.
- ลดอัตราการเกิดเหตุการณ์อากาศยานชนนก (Bird Strike) ในสนามบินของ ทอท. ที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่ออากาศยานจากการดำเนินงานด้านความปลอดภัยของสนามบิน ทอท.
สรุปผลการดำเนินงานต่อเป้าหมาย
เป้าหมายด้านความปลอดภัยของท่าอากาศยาน ทอท.
ทอท. กำหนดเป้าหมายสำคัญ คือ การมีอุบัติเหตุเป็นศูนย์ (Zero Accident) สำหรับผู้ใช้บริการและทุกภาคส่วนครอบคลุม ทั้ง 6 ท่าอากาศยาน ในปีงบประมาณ 2566 – 2570 โดยดำเนินการผ่านหลายมิติ ทั้งด้านนโยบาย โครงสร้างการกำกับดูแล แนวทางการดำเนินงาน และการติดตามผลอย่างต่อเนื่อง
ทั้งนี้ ในแผนวิสาหกิจของ ทอท. ปีงบประมาณ 2566 – 2570 ฉบับทบทวน (ประจำปีงบประมาณ 2567) ได้กำหนดยุทธศาสตร์ที่ 1 ขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสารภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน โดยกลยุทธ์ที่ 1.2 พัฒนาการใช้งานโครงสร้างพื้นฐานของท่าอากาศยานให้มีประสิทธิภาพ โดยพัฒนาประสิทธิภาพการใช้งานโครงสร้างพื้นฐานเพื่อบรรลุเป้าหมายอุบัติเหตุบนทางวิ่งเป็นศูนย์
เป้าหมายด้านการรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน
ทอท. ได้มีการจัดตั้งเป้าหมายระยะยาวในการตรวจประเมินด้านรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน และการปฏิบัติตามกฎหมายระหว่างประเทศ และสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ดังนี้
| ตัวชี้วัด | ผลลัพธ์ปี 2568 | ผลลัพธ์ปี 2569 | เป้าหมายระยะยาว (3-5 ปี) |
|---|---|---|---|
| ท่าอากาศยานที่ได้รับการตรวจประเมินด้านการรักษาความปลอดภัยเป็นประจำต่อเนื่องทุกปี* (%) | 100% | 100% |
100% ต่อเนื่องทุกปี (ถึงปี 2570 เป็นอย่างน้อย) |
| ดำเนินงานด้านการรักษาความปลอดภัย สอดคล้องตามข้อกำหนดของรัฐและมาตรฐานองค์กรระหว่างประเทศอย่างต่อเนื่อง (% ของการดำเนินงาน) | 100% | 100% |
100% ต่อเนื่องทุกปี (ถึงปี 2570 เป็นอย่างน้อย) |
| พนักงานตรวจค้นและพนักงานรักษาความปลอดภัยที่มีคุณสมบัติครบถ้วนตามข้อกำหนดของสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย** (%) | 100% | 100% |
100% ต่อเนื่องทุกปี (ถึงปี 2570 เป็นอย่างน้อย) |
หมายเหตุ
* ระเบียบสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ว่าด้วยการรับรองพนักงานตรวจค้น พ.ศ.2561 เริ่มบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 ก.พ. 2562
** คุณสมบัติของพนักงานตรวจค้น ต้องผ่านการฝึกอบรมในหลักสูตรที่กำหนด เช่น “ระเบียบสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ว่าด้วยการรับรองพนักงานตรวจค้น พ.ศ.2561” รวมถึงต้องไม่มีลักษณะต้องห้ามที่กำหนดไว้ในแผนฝึกอบรมการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนแห่งชาติ ปี 2562
ผลการตรวจสอบระบบการกำกับดูแลด้านความปลอดภัยการบินพลเรือน ภายใต้โครงการ Universal Safety Oversight Audit Programme – Continuous Monitoring Approach: USOAP CMA ขององค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (ICAO) ในปี 2568 สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของ ทอท.ในการดำเนินงานตามมาตรฐานสากล
โดยผลการตรวจสอบเบื้องต้น (Preliminary Results) เฉพาะในด้านที่สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) รับผิดชอบโดยตรง ได้แก่ กฎหมาย องค์กรกำกับดูแล การปฏิบัติการบิน ความสมควรเดินอากาศ การออกใบอนุญาตผู้ประจำหน้าที่ การบริการการเดินอากาศและสนามบิน มีคะแนนสูงถึงร้อยละ 91.35 ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยโลก (70.50) ถึงร้อยละ 20 ถือเป็นอีกหนึ่งความสำเร็จของระบบการกำกับดูแลด้านความปลอดภัยการบินพลเรือนของ กพท. และส่งเสริมความเชื่อมั่นของผู้มีส่วนได้เสียในระดับสากล
การบูรณาการด้านความปลอดภัยร่วมกับหน่วยงานภายนอก
ทอท. ร่วมกับ สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง นำวัตถุประสงค์เฉพาะของรัฐ (Specific Operation Objectives: OPR) ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการสนามบิน มาใช้ในการกำหนดกรอบแนวทางการดำเนินการ เป้าหมาย และวัตถุประสงค์ด้านความปลอดภัย เพื่อขับเคลื่อนแผนนิรภัยและแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (Thailand Aviation Safety Action Plan: TASAP) โดย ทอท. ได้นำวัตถุประสงค์เฉพาะของรัฐที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานสนามบิน จำนวน 4 วัตถุประสงค์จาก 6 วัตถุประสงค์ มาตั้งเป็นวัตถุประสงค์เฉพาะด้านความปลอดภัยของ ทอท. ได้แก่
- การลดอัตราการเกิดเหตุการณ์ที่เกี่ยวข้องกับ Controlled flight into terrain (CFIT) จากการดำเนินงานของสนามบิน ทอท.
- การลดอัตราการเกิดและความรุนแรงของเหตุการณ์อากาศยานออกนอกทางวิ่ง (Runway Excursion: RE) จากการดำเนินงานของสนามบิน ทอท.
- การลดอัตราการเกิดและความรุนแรงของเหตุการณ์การรุกล้ำทางวิ่ง (Runway Incursion: RI) จากการดำเนินงานของสนามบิน ทอท.
- การลดอัตราการเกิดอากาศยานชนนก (Bird Strike) ในสนามบินของ ทอท. ที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่ออากาศยานจากการดำเนินงานความปลอดภัยของสนามบิน
นอกจากนี้ ทอท. ได้มีการดำเนินการแต่งตั้งคณะทำงานแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท. (AOT Aviation Safety Plan Committee) โดยให้มีอำนาจในการจัดทำแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท. เพื่อรองรับ TASAP และกำหนดแนวทางในการจัดทำ Runway Safety Programme ของ ทอท. อีกด้วย
ตามเป้าหมายอุบัติเหตุของผู้ใช้บริการและทุกภาคส่วนเป็น 0 ภายในทั้ง 6 ท่าอากาศยาน พบว่า ในปี 2568 ทอท. มีผลการดำเนินงานเป็นไปตามเป้าหมายที่ตั้งไว้
| ดัชนีชี้วัด | ผลการดำเนินงานในปี 2567 | ผลการดำเนินงานในปี 2568 | เป้าหมาย |
|---|---|---|---|
| อัตราและความรุนแรงของเหตุการณ์อากาศยานออกนอกทางวิ่ง (Runway Excursion: RE) | 3 | n.d. | 0 |
| อัตราและความรุนแรงของเหตุการณ์รุกล้ำทางวิ่ง (Runway Incursion: RI) | 7 | n.d. | 0 |
| อัตราการเกิดอากาศยานชนนก (Bird Strike) ที่ก่อให้เกิดความเสียหาย | 24 | n.d. | 0 |
| จำนวนอุบัติเหตุบนทางวิ่ง (Zero Accident) (ครั้ง) | 0 | n.d. | 0 |
แนวทางการจัดการ
โครงสร้างการกำกับดูแลและบริหารความปลอดภัยท่าอากาศยาน
คณะกรรมการบริหารความปลอดภัยของสนามบิน (AOT Safety Management Committee)
แต่งตั้งโดย คณะกรรมการ ทอท. มีกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ เป็นประธาน ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบสูงสุดด้านความปลอดภัยตามระบบการจัดการด้านนิรภัยขององค์กร (Safety Management System: SMS) ผู้อำนวยการฝ่ายมาตรฐานและความปลอดภัยท่าอากาศยานเป็นผู้จัดการด้านความปลอดภัยในระดับองค์กร (AOT Safety Manager) และเป็นเลขานุการ
อำนาจหน้าที่ :
- กำหนดนโยบายความปลอดภัยตาม SMS กำหนดแผนงาน วิธีปฏิบัติ รวมทั้งระดับความปลอดภัยที่ยอมรับได้ (Acceptable Level of Safety Performance : ALoSPs) สอดคล้องกับแผนนิรภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ รวมทั้งควบคุม กำกับดูแลและประเมินผลการดำเนินงานให้เป็นไปตามนโยบาย แผนงานและระดับความปลอดภัยที่ยอมรับได้ของ ทอท.ที่กำหนดไว้ รวมทั้งให้เป็นไปตามระเบียบ ทอท.กฎ ระเบียบ ข้อบังคับที่รัฐกำหนด และมาตรฐานสากล
- ให้ข้อเสนอแนะและแก้ไขปัญหาข้อขัดข้องต่าง ๆ ที่กระทบต่อความปลอดภัยในการดำเนินงานของสนามบิน
- ติดตามและเร่งรัดการดำเนินงานแก้ไขข้อบกพร่องของสนามบินเพื่อให้ได้รับและรักษาใบรับรองการดำเนินงานสนามบินสาธารณะ (Public Aerodrome Operating Certificate)
- จัดประชุมเป็นประจำอย่างน้อยทุก 3 เดือน หรือตามที่กรรมการผู้อำนวยการใหญ่เห็นสมควร
- สนับสนุนและส่งเสริมการพัฒนาระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบินอย่างต่อเนื่อง
- รายงานผลการดำเนินงานด้านความปลอดภัยของ ทอท. ที่มีนัยสำคัญหรือกระทบต่อการดำเนินงานด้านความปลอดภัยสนามบินของ ทอท.ให้คณะกรรมการ ทอท. ทราบ
- แต่งตั้งคณะกรรมการ คณะอนุกรรมการ และคณะทำงาน เพื่อสนับสนุนการดำเนินงานได้ตามความเหมาะสม
คณะกรรมการความปลอดภัยของสนามบิน (Aerodrome Safety Review Board)
แต่งตั้งโดย ผู้อำนวยการท่าอากาศยาน หัวหน้าหน่วยงานมาตรฐานท่าอากาศยานและอาชีวอนามัยเป็นผู้จัดการด้านความปลอดภัยของสนามบิน (Aerodrome Safety Manager) และเป็นเลขานุการประจำท่าอากาศยานที่ตนสังกัด
อำนาจหน้าที่ :
- จัดทำนโยบาย แผนงาน และโครงการความปลอดภัยของสนามบินเพื่อรองรับนโยบายความปลอดภัยของ ทอท.
- ดำเนินกิจกรรมด้านความปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง รวมทั้งดำเนินกิจกรรมอื่นเพื่อเพิ่มระดับความปลอดภัยต่อกิจกรรมของสนามบินตามข้อเสนอของคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยของสนามบิน
- แก้ไขปัญหาข้อขัดข้องต่าง ๆ ที่ทำให้เกิดความไม่ปลอดภัยของสนามบินกรณีที่เป็นเรื่องนอกเหนือจากอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการความปลอดภัย ให้เสนอกรรมการบริหารความปลอดภัยสนามบินของ ทอท.พิจารณา
- จัดประชุมเป็นประจำอย่างน้อยทุก 3 เดือน
- ติดตาม ประเมินผลการปฏิบัติ โดยการสำรวจความปลอดภัยด้านการบินเป็นประจำทุกเดือน และนำผลการสำรวจเข้าที่ประชุมคณะกรรมการความปลอดภัยสนามบินและคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยของสนามบินของ ทอท.ตามลำดับ
- แต่งตั้ง คณะอนุกรรมการ และคณะทำงานเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานได้ตามความเหมาะสม
คณะทำงานแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท. (AOT Aviation Safety Plan Committee)
อำนาจหน้าที่:
- จัดทำแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท. เพื่อรองรับแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (Thailand Aviation Safety Action Plan: TASAP) บนพื้นฐานของระเบียบ ทอท. การปฏิบัติตามกฎหมาย (Compliance-oriented) รวมทั้งสอดคล้องกับมาตรฐาน ICAO และปรับปรุงและทบทวน Runway Safety Programme ของ ทอท. ให้สอดคล้องกับภาครัฐ รวมทั้งจัดให้สนามบินมี Runway Safety Programme ที่สอดคล้องกับ Runway Safety Programme ของ ทอท.
- สนับสนุนการดำเนินงานของคณะทำงานความปลอดภัยทางวิ่งของสนามบิน (Local Runway Safety Team: LRST) รวมทั้งให้เกิดความเชื่อมโยงกับระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบิน
- เสนอแนะแนวทางและให้แนวปฏิบัติที่ดี (Best practice) กับคณะทำงานความปลอดภัยทางวิ่งสนามบิน (Local Runway Safety Team: LRST) และหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง เพื่อส่งเสริมและเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงานเกี่ยวกับความปลอดภัยทางวิ่ง
- สนับสนุนให้มีการสื่อสารข้อมูลด้านความปลอดภัยทางวิ่ง (Safety Awareness Campaign) เพื่อสร้างความตระหนักรู้และแลกเปลี่ยนข้อมูลแนวทางการปฏิบัติที่ดี (Good Practice) ภายใน ทอท. เพื่อป้องกันการเกิดเหตุการณ์ด้านความปลอดภัยทางวิ่ง
- ส่งเสริมให้มีการบันทึก จัดเก็บ และรวบรวมข้อมูลจากการดำเนินงานตามแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยในระบบฐานข้อมูล และกำหนดแนวทางในการเพิ่มสมรรถนะด้านความปลอดภัย (Safety Performance) ในภาพรวมของสนามบินของ ทอท. จากข้อมูล (Data) และสารสนเทศ (Information) ด้านความปลอดภัย
- กำหนดแนวทางและส่งเสริมให้นำข้อมูลด้านความปลอดภัยจากระบบฐานข้อมูลด้านความปลอดภัยของ ทอท. มาประเมิน วิเคราะห์ ติดตาม Precursor events และเหตุปัจจัย (Contributing factors) ที่ไม่เป็นไปตาม Safety Performance Targets (SPTs) ที่ระบุในแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท.
- ติดตามการดำเนินการตามแผนปฏิบัติการด้านความปลอดภัยของ ทอท. และรายงานความคืบหน้าต่อคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยสนามบินของ ทอท. ในคราวการประชุมคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยของสนามบิน ทอท. เป็นระยะ หรือตามความเหมาะสม
- ฝ่ายมาตรฐานและความปลอดภัยท่าอากาศยาน ทำหน้าที่เป็นผู้ทำงานและเลขานุการของคณะทำงานฯ ในการจัดให้มีการประชุมตามแผนการดำเนินงาน รวมทั้ง ติดตามการดำเนินงานตาม Runway Safety Programme ของแต่ละท่าอากาศยานในความรับผิดชอบของ ทอท. และรายงานความคืบหน้าต่อคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยสนามบินของ ทอท. เป็นระยะ
สำหรับแผนวิสาหกิจของ ทอท. ปีงบประมาณ 2566 – 2570 ฉบับทบทวน (ประจำปีงบประมาณ 2567) ได้มีการกำหนดตัวชี้วัดในยุทธศาสตร์ที่ 1 ขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสารภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน ในกลยุทธ์ที่ 1.2 พัฒนาการใช้งานโครงสร้างพื้นฐานของท่าอากาศยานให้มีประสิทธิภาพ กำหนดให้ระหว่างปี 2566 – 2570 มีเป้าหมายการเกิดอุบัติเหตุบนทางวิ่งเท่ากับศูนย์ (Zero Accident)
ระบบการจัดการด้านความปลอดภัย
ระบบการจัดการด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน
แนวทางการดำเนินงานหลักของ ทอท. พิจารณาประยุกต์ใช้อย่างครอบคลุมทั้ง 6 ท่าอากาศยาน โดยมุ่งเน้นการวางระบบการจัดการด้านความปลอดภัยของสนามบิน (Safety and Security Management) ที่เข้มแข็งตามมาตรฐานขององค์กรการบินพลเรือนระหว่างประเทศรวมถึงการจัดสรรทรัพยากรด้านบุคลากร วัสดุ อุปกรณ์ ที่เพียงพอต่อการดำเนินงานอย่างปลอดภัยที่สามารถรองรับความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นจากการดำเนินงานภายใต้ความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย เพื่อส่งมอบประสบการณ์ที่มีคุณค่าแก่ผู้คนผ่านการให้บริการท่าอากาศยาน โดยระบบการจัดการด้านความปลอดภัยของสนามบินประกอบไปด้วย:
- กำหนดแนวทางการจัดการ (Safety Management System: SMS) และประเมินความเสี่ยงด้านความปลอดภัย (Safety Risk Management: SRM)
- กำหนดมาตรการด้านความปลอดภัยที่มีความรัดกุมและมีการบังคับใช้อย่างเข้มงวด (Safety and Security Measures)
- การทบทวนการบริหารจัดการด้านความปลอดภัย (Management Review)
- โดยกำหนดให้มีการตรวจสอบด้านการรักษาความปลอดภัย (Universal Security Audit Program: USAP)
- ส่งเสริมวัฒนธรรมและความรู้ความสามารถความปลอดภัยของพนักงาน ทอท. (Safety and Security Culture)
ระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบิน (Safety Management System – SMS)
ทอท. ดําเนินการตามกฎหมายของรัฐ ภายใต้การกํากับดูแลของสํานักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) มีการจัดทําระเบียบ ทอท. ว่าด้วยระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบิน (Safety Management System: SMS) เพื่อให้สอดคล้องกับกฎหมายของรัฐและแผนนิรภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (State Safety Programme: SSP) และเพื่อเป็นอีกหนึ่งกลไกที่ใช้ในการขับเคลื่อนด้านความปลอดภัย โดยมี 4 องค์ประกอบ ดังนี้ นโยบายและวัตถุประสงค์ด้านความปลอดภัย (Safety Policy and Safety Objective) การจัดการความเสี่ยงด้านความปลอดภัย (Safety Risk Management: SRM) การประกันด้านความปลอดภัย (Safety Assurance) และการส่งเสริมด้านความปลอดภัย (Safety Promotion)
ทอท. ในฐานะเป็นผู้บริหารสนามบิน มีการดําเนินการด้านความปลอดภัยไม่จํากัดเฉพาะภายใน ทอท. แต่ต้องทําให้มั่นใจว่าการให้บริการของสนามบินมีมาตรฐานความปลอดภัย โดยต้องอาศัยความร่วมมือจากผู้มีส่วนได้เสียภายในท่าอากาศยาน ทั้งจากลูกค้า สายการบิน ผู้ให้บริการภาคพื้น หน่วยงานสนับสนุนด้านการบิน และหน่วยงานภาครัฐเพื่อตอบสนองต่อการจัดการความเสี่ยงด้านความปลอดภัย (SRM) การระบุและประเมินความเสี่ยงด้านความปลอดภัยและมาตรการการรักษาความปลอดภัย (Safety and Security Risk Identification and Assessment) สามารถช่วยให้ ทอท. สามารถจัดการความเสี่ยงต่างๆ ด้วยแผนรองรับเหตุการณ์หรือมาตรการต่างๆ เพื่อป้องกันและลดความรุนแรงของความเสี่ยงอันเนื่องมาจากความปลอดภัย
ทอท. ได้จัดทำคู่มือการประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัยและแนวทางปฏิบัติตามระดับภัยคุกคามต่อการบินพลเรือน ทอท. ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ท่าอากาศยานในความรับผิดชอบของ ทอท. ใช้เป็นแนวทางในการระบุภัยคุกคาม และประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัยระดับสนามบิน (Airport Level) ตลอดจนเป็นแนวทางการกำหนดมาตรการเพื่อลดความเสี่ยงและลดผลกระทบจากความเสี่ยงให้สอดคล้องเหมาะสมตามระดับภัยคุกคามของแต่ละสนามบินให้เป็นไปตามที่สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทยแนะนำ โดย ทอท. ได้ทบทวนและแก้ไขปรับปรุงคู่มือฯ ให้มีความทันสมัย ทันต่อสถานการณ์และภัยคุกคามต่อการบินพลเรือนอย่างต่อเนื่อง
มาตรการด้านความปลอดภัยและมาตรการการรักษาความปลอดภัย (Safety and Security Measures)
ทอท. กำหนดมาตรการด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยเพื่อบูรณาการเข้ากับการบริหารความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจท่าอากาศยานอย่างเป็นระบบ โดยมุ่งเน้นการป้องกันความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น และลดความรุนแรงของผลกระทบที่อาจส่งผลต่อการดำเนินงาน เช่น มาตรการด้านความปลอดภัยการจัดการสัตว์ในท่าอากาศยาน การควบคุมโรคติดต่อระหว่างประเทศ มาตรการในการดำเนินการเกี่ยวกับการป้องกันและการตรวจพบวัสดุแปลกปลอมบนทางวิ่ง เป็นต้น
แผนรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน
(Airport Security Plan: ASP)
ท่าอากาศยานทั้ง 6 แห่งของ ทอท. จัดทําแผนรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยานที่สอดคล้องกับแผนรักษาความปลอดภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (National Civil Aviation Security Programme: NCASP) ที่จัดทําโดยสํานักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทยและมาตรฐานสากลขององค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (International Civil Aviation Organization: ICAO) เพื่อเป็นมาตรฐานและแนวทางในการปฏิบัติงานรักษาความปลอดภัย ณ ท่าอากาศยานนั้น ๆ ซึ่งมาตรการการรักษาความปลอดภัยที่กําหนดอยู่ในแผนรักษาความปลอดภัยสนามบินของแต่ละท่าอากาศยานเป็นมาตรการเชิงป้องกันและมาตรการเชิงรุก โดยมีการทบทวนและปรับเปลี่ยนมาตรการให้สอดคล้องต่อภัยคุกคามที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องให้เท่าทันต่อสถานการณ์ปัจจุบัน
แผนเผชิญเหตุท่าอากาศยาน
(Airport Contingency Plan: ACP)
ท่าอากาศยานทั้ง 6 แห่งของ ทอท. จัดทําแผนเผชิญเหตุท่าอากาศยานโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อระบุหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหน้าที่รับผิดชอบและขั้นตอนการ ปฏิบัติงาน ตลอดจนวิธีการประสานงานระหว่างผู้ดําเนินงานสนามบิน ผู้ดําเนินการเดินอากาศ ผู้ให้บริการจราจรทางอากาศ ผู้มีอํานาจในการรักษาความสงบภายในท้องที่ สํานักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่าง ๆ ในการตอบสนองต่อการกระทําอันเป็นการแทรกแซงโดยมิชอบด้วยกฎหมายต่อการบินพลเรือน (Response to Acts of Unlawful Interference) ทั้งนี้ เพื่อให้มีความสอดคล้องกับแผนรักษาความปลอดภัยในการบินพลเรือนแห่งชาติ (National Civil Aviation Security Programme : NCASP) มาตรฐาน กฎ ระเบียบ และข้อบังคับที่เกี่ยวข้อง และเพื่อเป็นแนวทางในการตอบสนองต่อการกระทําอันเป็นการแทรกแซงโดยมิชอบด้วยกฎหมายได้อย่างมีประสิทธิภาพ
การพัฒนาระบบข้อมูลสารสนเทศด้านการรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน (e-Security)
การพัฒนาระบบข้อมูลสารสนเทศด้านการรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน (e-Security) ทอท. ได้พัฒนาระบบข้อมูลสารสนเทศด้านการรักษาความปลอดภัยท่าอากาศยาน (e-Security) ในการจัดเก็บข้อมูลประวัติบุคคล การปฏิบัติการด้านการรักษาความปลอดภัยเชิงป้องกัน การออกบัตรอนุญาตบุคคล การจัดเก็บสถิติ การควบคุมคุณภาพการตรวจสอบการรักษาความปลอดภัย และหลักสูตรฝึกอบรมด้านการรักษาความปลอดภัย โดยมีขั้นตอนการดำเนินงานที่รัดกุมและปลอดภัย สามารถเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานให้แก่พนักงาน ทอท. และมุ่งเน้นให้เกิดการรักษาความปลอดภัยสูงสุดของผู้ใช้บริการ ผู้ปฏิบัติงาน และผู้เกี่ยวข้องอื่น ๆ ภายในท่าอากาศยาน ระบบได้รับการพัฒนาต่อยอดและแก้ไขปัญหาจากกระบวนการทำงานของระบบเดิม และพัฒนาปรับปรุงให้ทันสมัย โดยผู้ใช้งานสามารถบันทึกข้อมูลทางผ่านเว็บแอปพลิเคชัน (Web Application) หรือโมบายแอปพลิเคชัน (Native Mobile Application) ได้โดยสะดวก อีกทั้ง ยังมีการปรับปรุงข้อมูลประวัติบุคคลและข้อมูลผู้กระทำความผิด และประวัติยานพาหนะที่เข้ามาในพื้นที่ของ ทอท. รองรับการใช้งานทั้งในรูปแบบรวมศูนย์ที่สามารถเข้าถึงข้อมูลของทุกท่าอากาศยาน และในรูปแบบแยกตามแต่ละท่าอากาศยาน ซึ่งจะมีระบบพิสูจน์ตัวตนผู้ใช้งาน (Authentication) เป็นรายบุคคล โดยผู้ใช้งานแต่ละคนจะมีชื่อผู้ใช้งาน (User name) และรหัสผ่านส่วนบุคคล (Password) ที่สามารถเข้าใช้งานระบบได้ตามสิทธิที่ได้รับเท่านั้น ทำให้สามารถตรวจสอบขั้นตอนการปฏิบัติงานของผู้ที่เกี่ยวข้องได้อย่างครบถ้วนทั้งภายในระบบและเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นภายนอก ส่งผลให้ท่าอากาศยานของ ทอท. มีความปลอดภัยและได้รับความไว้วางใจจากผู้โดยสารหรือสายการบินที่มาใช้บริการมากยิ่งขึ้น ปัจจุบัน ทอท. ได้นำเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารที่ทันสมัยและมีประสิทธิภาพมาใช้เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับผู้โดยสาร โดยได้นำระบบพิสูจน์อัตลักษณ์บุคคล (Automated Biometric Identification System: Biometric) ด้วยการสแกนใบหน้าเพื่อระบุตัวตนของผู้โดยสารตั้งแต่ขั้นตอนเช็กอินจนถึงการขึ้นเครื่อง ซึ่งช่วยให้บริการภายในท่าอากาศยานทั้ง 6 แห่งของ ทอท. มีความรวดเร็วและลดระยะเวลาในการรอคิวโดยระบบดังกล่าวเริ่มใช้งานสำหรับผู้โดยสารภายในประเทศในวันที่ 1 พฤศจิกายน 2567 และสำหรับผู้โดยสารระหว่างประเทศในวันที่ 1 ธันวาคม 2567 และมีการใช้งานระบบควบคุมการเข้า-ออกพื้นที่หวงห้าม (Access Control System – ACS) เพื่อคัดกรองและตรวจสอบบุคคลอย่างมีประสิทธิภาพ ส่งผลให้เกิดความปลอดภัยสูงสุดแก่ผู้โดยสารและผู้ประกอบการที่เข้ามาใช้บริการในท่าอากาศยาน
ดูรายละเอียดเพิ่มเติม
แนวทางปฏิบัติงานเฝ้าระวังโรคติดต่อระหว่างประเทศ
ระบบการจัดการความปลอดภัยบนทางวิ่ง (Runway Safety Programme)
สำหรับแนวทางการจัดการทำ ระบบการจัดการความปลอดภัยบนทางวิ่ง (Runway Safety Programme) ของ ทอท. และของสนามบินนั้น ได้มีการรวบรวมกฎ ระเบียบ มาตรฐานและกิจกรรมที่เกี่ยวข้อง โดยมีเป้าหมายเพื่อพัฒนาความปลอดภัยบนทางวิ่งรวมทั้งเพิ่มประสิทธิภาพความปลอดภัยของทางวิ่ง โดยใช้การวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อประกอบการตัดสินใจ (Data-Driven Analysis) เพื่อพิจารณากำหนดมาตรการต่าง ๆ จากการวิเคราะห์ข้อมูลเหตุการณ์ด้านความปลอดภัย (Occurrence Analysis) เพื่อให้ทราบถึงปัจจัยที่ส่งผลต่อเหตุการณ์ความไม่ปลอดภัย (Contributing Factor) การวิเคราะห์ช่องว่างหรือข้อบกพร่องที่มี (Gap Analysis) รวมทั้งข้อมูลด้านความปลอดภัยอื่น ๆ เพื่อระบุความเสี่ยง กำหนดมาตรการป้องกัน ไปจนถึงการติดตามตรวจสอบอย่างเป็นระบบ
การวิเคราะห์ข้อมูลเหตุการณ์ด้านความปลอดภัย
การวิเคราะห์ข้อมูลเหตุการณ์ด้านความปลอดภัย เป็นกระบวนการที่อาศัยหลักการระบุปัจจัยอันตรายและการประเมินความเสี่ยง โดยใช้ข้อมูลจากแหล่งข้อมูลต่างๆ เช่น การรายงานเหตุการณ์ด้านความปลอดภัยภาคบังคับของ ทอท. เพื่อพิจารณาหาเหตุการณ์ความไม่ปลอดภัย และ Contributing Factor ที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยทางวิ่งตาม Specific Operational Objectives: OPR ที่กำหนดไว้ตาม Thailand Aviation Safety Action Plan: TASAP และวัตถุประสงค์เฉพาะด้านความปลอดภัยของ ทอท. จำนวน 4 เหตุการณ์ ได้แก่
- การควบคุมอากาศยานเข้าสู่ภูมิประเทศ
- อากาศยานออกนอกทางวิ่ง
- การรุกล้ำทางวิ่ง
- อากาศยานชนนก
และประกอบกับความเห็นของผู้มีส่วนได้เสีย ได้แก่ หน่วยงานภาครัฐ ผู้ให้บริการจราจรทางอากาศ ผู้ดำเนินการเดินอากาศ และสนามบิน
วิธีการระบุปัจจัยอันตรายในแนวทางการจัดทำ Runway Safety Programme นี้ ใช้วิธี Ultimate Consequence Approach ซึ่งเป็นหนึ่งในวิธีการระบุปัจจัยอันตรายและเหตุการณ์ความไม่ปลอดภัย โดยเริ่มวิเคราะห์จากผลลัพธ์สุดท้าย จากนั้นจึงวิเคราะห์หาเหตุการณ์ความไม่ปลอดภัยและปัจจัยอันตรายที่อาจจะทำให้เกิดเหตุการณ์ดังกล่าว ซึ่งจะถูกจัดเป็น Contributing Factor ของเหตุการณ์นั้นๆ โดยได้มีการแบ่ง Contributing Factor ออกเป็นกลุ่มตาม ICAO CICTT Aviation Occurrence Categories เพื่อความสะดวกในการกำหนดมาตรการที่เกี่ยวข้องในการป้องกันและบรรเทาความรุนแรงของเหตุการณ์ที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยทางวิ่ง
การทบทวนการบริหารจัดการด้านความปลอดภัย (Management Review)
ทอท. ทบทวนการบริหารจัดการด้านความปลอดภัยและมาตรการการรักษาความปลอดภัย กำหนดหรือทบทวนนโยบาย แนวปฏิบัติกระบวนการจัดการเพิ่มเติมในด้านการรักษาความปลอดภัยภายในท่าอากาศยานทุกๆ 3 เดือน เพื่อพูดคุยหารือถึงประเด็นการบริหารจัดการต่างๆ ที่เป็นวาระในการประชุมด้านความปลอดภัยและมาตรการการรักษาความปลอดภัย
การประเมินผลการจัดการ (Audit)
กลไกที่ ทอท. และรัฐใช้ในการกํากับดูแลมาตรฐานความปลอดภัยของท่าอากาศยานให้เป็นไปตามข้อกําหนดของรัฐและสอดคล้องกับมาตรฐานสากลเพื่อประกันความปลอดภัยให้กับผู้ใช้บริการคือการตรวจสอบมาตรฐานความปลอดภัยทั้งในด้านกายภาพและการปฏิบัติงาน ซึ่งแบ่งออกเป็น 3 ระดับ ดังนี้
- ระดับสนามบิน (Self-Audit) ส่วนงานมาตรฐานท่าอากาศยานของแต่ละท่าอากาศยานดําเนินการตรวจสอบด้านมาตรฐานความปลอดภัยในระดับสนามบิน
- ระดับองค์กร (Internal Audit) ฝ่ายมาตรฐานและความปลอดภัยท่าอากาศยาน ทอท. จะตรวจสอบภายในด้านมาตรฐานความปลอดภัยของทุกสนามบินอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง และกํากับดูแลด้านความปลอดภัยของสนามบิน ทอท. ในภาพรวม รวมทั้งดําเนินการติดตามรายงานสถิติความไม่ปลอดภัย กําหนดระดับของความเสี่ยง (Level of Risk) และหาแนวทางในการลด/ควบคุมระดับความเสี่ยงดังกล่าวให้อยู่ในระดับที่ยอมรับได้ในทางปฏิบัติ (As Low As Reasonable Practicable – ALARP) โดยผ่านคณะกรรมการบริหารความปลอดภัยท่าอากาศยานของ ทอท. ซึ่งทําให้เชื่อมั่นได้ว่าข้อบกพร่องด้านความปลอดภัยจะได้รับการแก้ไข อีกทั้งการดําเนินงานด้านความปลอดภัย (Safety Performance) จะเป็นไปตามตัวชี้วัด (Safety Indicator) และเป้าหมายด้านความปลอดภัย (Safety Target) ที่ ทอท. กําหนดไว้
- ระดับรัฐ (State Audit) สํานักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) สังกัดกระทรวงคมนาคมทําหน้าที่ในการตรวจสอบและกำกับดูแลมาตรฐานความปลอดภัยของสนามบินในความรับผิดชอบของ ทอท. เป็นประจําทุกปี รวมถึงพิจารณาให้ความเห็นและข้อแนะนําแก่ ทอท. ในด้านความปลอดภัยอีกด้วย ทั้งนี้รัฐเองก็ได้รับการตรวจสอบจากองค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (International Civil Aviation Organization: ICAO) ในการตรวจสอบติดตามการดําเนินการภายใต้โครงการตรวจสอบการกํากับดูแลด้านความปลอดภัยสากล (Universal Safety Oversight Audit Program: USOAP)
แผนควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยด้านการบิน ทอท. (Aviation Security Quality Control Programme)
ทอท. จัดทำแผนควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยด้านการบินขึ้น เพื่อใช้เป็นมาตรฐานในการควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัย ณ ท่าอากาศยานที่อยู่ในความรับผิดชอบของ ทอท. โดยกำหนดให้มีกิจกรรมควบคุมคุณภาพ ประกอบด้วยการตรวจสอบการรักษาความปลอดภัยทั้งระบบ (Security Audit) การตรวจสอบการรักษาความปลอดภัยเฉพาะด้าน (Security Inspection) การทดสอบการรักษาความปลอดภัย (Security Test) การสำรวจการรักษาความปลอดภัย (Security Survey) โดยได้นำหลักการและแนวทางการตรวจสอบมาจากแผนควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนแห่งชาติ ทั้งนี้ ผู้ตรวจสอบด้านการรักษาความปลอดภัยภายใน (Internal Auditor) ของ ทอท. เป็นผู้ที่ผ่านการฝึกอบรมในหลักสูตรตามมาตรฐานสากล
วัฒนธรรมองค์กรด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย (Safety and Security Culture)
ทอท. ตระหนักถึงความสำคัญในการพัฒนาและเสริมสร้างความรู้ความสามารถของบุคลากรเพื่อเสริมสร้างความแข็งแกร่งให้แก่ระบบการจัดการที่ทันสมัย โดยการจัดหลักสูตรการอบรมทั้งเชิงทฤษฎีและเชิงปฏิบัติด้านความปลอดภัย รวมทั้งดำเนินการฝึกซ้อมแผนฉุกเฉินของสนามบิน และสร้างวัฒนธรรมองค์กรด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย (Safety and Security Culture) อย่างสม่ำเสมอ โดยมีรายละเอียด ดังนี้
- การสร้างความรู้ความเข้าใจขั้นตอนด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย รวมถึงกรอบการดำเนินงาน คู่มือการปฏิบัติงาน เพื่อการพัฒนาและปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง
- สร้างความตระหนักแก่บุคลากรเพื่อการป้องกันและลดความเสี่ยงที่อาจจะเกิดในด้านต่างๆที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยในท่าอากาศยาน รวมถึงการรายงานความเสี่ยงหรือเหตุการณ์ต่างๆที่อาจจะเกิดขึ้นและก่อให้เกิดผลกระทบต่างๆ
- พัฒนาระบบข้อมูลสารสนเทศด้านความปลอดภัยของสนามบิน (e-Safety) และด้านการรักษาความปลอดภัยของสนามบิน (e-Security) เพื่อนำมาปรับใช้ร่วมกับการปฏิบัติการและการจัดการด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย
- การใช้ข้อมูลต่างๆที่รวบรวมผ่านทางเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการ วิเคราะห์และบริหารจัดการข้อมูล เพื่อทำให้เกิดการพัฒนาการบริหารจัดการด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของ ทอท. อย่างมีประสิทธิภาพ
- การรับฟังความคิดเห็นผ่านช่องทางต่างๆของ ทอท. รวมถึงการนำบทเรียนจากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นมามาปรับใช้ในการพัฒนาและปรับปรุงในการดำเนินงาน
การส่งเสริมวัฒนธรรมด้านความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัย
ทอท. มีโครงสร้างการดําเนินงานด้านความปลอดภัยร่วมกับหน่วยงานภายนอก เช่น คณะกรรมการด้านความปลอดภัยระดับองค์กรและระดับท่าอากาศยานที่ประกอบด้วยผู้แทนจากส่วนงานต่างๆ ทั้งภายในและภายนอกท่าอากาศยาน โดยจัดให้มีการประชุมหารือตามวงรอบที่กำหนด เพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูล ระบุความเสี่ยง ประเมินและจัดทำมาตราการลดความเสี่ยงที่ทำให้เกิดความไม่ปลอดภัยร่วมกัน รวมถึงส่งเสริมให้เกิดความปลอดภัยร่วมกันโดยการถ่ายทอด สื่อสาร ให้เกิดวัฒนธรรมความปลอดภัย
การจัดให้มีมาตรการรักษาความปลอดภัยในภาวะฉุกเฉิน และการฝึกซ้อมแผนฉุกเฉินและแผนเผชิญเหตุ
ทอท.ได้จัดทำ “คู่มือประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัยและแนวทางปฏิบัติตามระดับภัยคุกคามต่อการบินพลเรือน ทอท.” ซึ่งสอดคล้องกับคู่มือการประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนประเทศไทย ที่จัดทำโดยสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ซึ่งในแต่ละระดับการเตรียมความพร้อมฯ ได้กำหนดมาตรฐานในการเพิ่มระดับความเข้มงวดในมาตรการรักษาความปลอดภัย ทั้งนี้ แต่ละท่าอากาศยานสามารถยกระดับการเตรียมความพร้อมฯ ให้สูงขึ้นได้ตามผลการประเมินความเสี่ยงของสถานการณ์ที่เกิดขึ้นเฉพาะของแต่ละท่าอากาศยาน
ท่าอากาศยานในความรับผิดชอบทุกแห่งของ ทอท. ได้จัดทำแผนเผชิญเหตุของสนามบิน (Airport Contingency Plan) ตามข้อกำหนดของภาครัฐและสอดคล้องกับมาตรฐานองค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ (International Civil Aviation Organization: ICAO) รวมทั้งจัดให้มีการฝึกซ้อมแผนฯ ในระยะเวลาที่กำหนดอย่างต่อเนื่อง โดยการฝึกซ้อมในแต่ละครั้งจะนำข้อมูลภัยคุกคาม ณ ช่วงเวลานั้น ๆ มาพิจารณากำหนดสถานการณ์สมมุติ เพื่อเลือกภัยคุกคามที่มีความเสี่ยงสูงในการฝึกซ้อม เพื่อทำให้มั่นใจว่าจะสามารถรับมือ ควบคุม สั่งการ และคืนสภาพการปฏิบัติงานให้กลับคืนสู่ปกติได้อย่างรวดเร็ว และคงความต่อเนื่องทางธุรกิจได้
กิจกรรมที่โดดเด่นและบทเรียนที่ได้รับ
การฝึกซ้อมแผนฉุกเฉินและแผนเผชิญเหตุ
ทอท.ดำเนินการฝึกซ้อมด้านการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือน ประจำปี 2568 ดังนี้
| สนามบิน | รูปแบบการฝึกซ้อมฯ | สถานการณ์ | วันที่ฝึกซ้อมฯ |
|---|---|---|---|
| ทสภ. | ฝึกซ้อมบนโต๊ะจำลอง (Table-top Exercise) |
การขู่วางระเบิดอากาศยาน | วันที่ 8 ส.ค.68 |
| สถานการณ์เพลิงไหม้อากาศยานในหลุมจอดอากาศยาน | วันที่ 17 ก.ค.68 | ||
| ทดม. | ฝึกซ้อมเต็มรูปแบบ (Full-scale Exercise) |
การขู่วางระเบิดอากาศยาน | วันที่ 22 ส.ค.68 |
| การตรวจพบวัตถุต้องสงสัยหรือวัตถุต้องห้าม | - | ||
| ทภก. | ฝึกซ้อมเต็มรูปแบบ (Full-scale Exercise) |
การตรวจพบสิ่งของต้องสงสัยหรือวัตถุต้องห้าม ในสถานการณ์ “การพบวัตถุต้องสงสัยในพื้นที่ ทภก.และการรับมือกับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นจริง” | วันที่ 5 ก.ย.68 |
| ทชม. | ฝึกซ้อมเต็มรูปแบบ (Full-scale Exercise) |
อากาศยานประสบภัยขณะทำการบิน | วันที่ 27 มิ.ย.68 |
| ทหญ. | ฝึกซ้อมเต็มรูปแบบ (Full-scale Exercise) |
ตามแผนฉุกเฉิน บทที่ 1 อากาศยานอุบัติเหตุ | วันที่ 5 มิ.ย.68 |
| อากาศยานประสบภัยขณะทำการบิน | - | ||
| ทชร. | ฝึกซ้อมบนโต๊ะจำลอง (Table-top Exercise) |
การตรวจพบสิ่งของต้องสงสัยหรือวัตถุต้องห้าม ในสถานการณ์ “การตรวจพบสิ่งของต้องสงสัยหรือวัตถุต้องห้ามในพื้นที่ของสนามบิน” | วันที่ 19 ก.ย.68 |
| อากาศยานประสบภัยขณะทำการบิน | - |
กิจกรรมด้านการพัฒนาบุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัย
ทอท. ได้ดำเนินการพัฒนาบุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัยตามแผนฝึกอบรมการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนของ ทอท. ให้สอดคล้องตามข้อกำหนดของสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) โดยครอบคลุมทั้งหลักสูตรเบื้องต้นและหลักสูตรทบทวนสำหรับพนักงานตรวจค้นและพนักงานรักษาความปลอดภัย ตลอดจนหลักสูตรเชิงลึกเพื่อยกระดับทักษะของผู้จัดการ ผู้ควบคุมการปฏิบัติงาน และผู้ปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการจัดสัมมนาเชิงปฏิบัติการเพื่อเตรียมความพร้อมต่อการตรวจ Universal Security Audit Programme – Continuous Monitoring Approach (USAP-CMA) ของ International Civil Aviation Organization (ICAO) ซึ่งสนับสนุนให้ผลการประเมิน Effective Implementation (EI) ซึ่งเป็นคะแนนที่สะท้อนระดับการนำมาตรฐานและข้อกำหนดด้านการรักษาความปลอดภัยการบินไปปฏิบัติอย่างมีประสิทธิผลของรัฐให้ดีขึ้น โดยสามารถแบ่งประเภทกิจกรรมด้านการพัฒนาบุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัย เป็น 2 ประเภท
1. การฝึกอบรมและพัฒนาขีดความสามารถ (ตามมาตรฐานที่เกี่ยวข้องและมาตรฐานของ ทอท.) ซึ่งประกอบไปด้วย
1.1 โครงการฝึกอบรมตามแผนฝึกอบรมความปลอดภัยและรักษาความปลอดภัยด้านการบิน ทอท.
วัตถุประสงค์: เสริมสร้างความพร้อมด้านความปลอดภัยและรักษาความปลอดภัยด้านการบินให้แก่พนักงานตรวจค้นและพนักงานรักษาความปลอดภัยของ ทอท.
ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท.: SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1: การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร
ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน
รายละเอียด ดังนี้
- โครงการสัมมนาการพัฒนาความปลอดภัยท่าอากาศยานของ ทอท.ประจำปีงบประมาณ 2568 เรื่อง “Construct and Change Safely”
| วัตถุประสงค์ | ส่งเสริมความเข้าใจเกี่ยวกับมาตรฐานด้านความปลอดภัยในการก่อสร้างหรือ การเปลี่ยนแปลงสิ่งปลูกสร้างภายในเขตสนามบินและพื้นที่ในความรับผิดชอบของ ทอท. ให้เป็นไปตามข้อกำหนดและระบบการจัดการด้านนิรภัย พร้อมทั้งบูรณาการการดำเนินงานร่วมกันระหว่างหน่วยงานภายในและหน่วยงานภายนอก |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและความปลอดภัยท่าอากาศยานได้จัดสัมมนาการพัฒนาความปลอดภัยท่าอากาศยานของ ทอท.ประจำปีงบประมาณ 2568 ภายใต้หัวข้อ “Construct and Change Safely” ระหว่างวันที่ 16 - 18 ก.ค.68. ณ โรงแรม Movenpick Siam Pattaya จ.ชลบุรี ประกอบด้วย การบรรยาย ให้ความรู้เกี่ยวกับการดำเนินงานด้านการก่อสร้างหรือการแก้ไขเปลี่ยนแปลงสิ่งปลูกสร้าง การจัดทำแผนความปลอดภัยในการปฏิบัติงาน และกระบวนการการรายงานการก่อสร้างในพื้นที่สนามบิน นอกจากนี้ ยังมีการเสวนาเกี่ยวกับการขออนุญาตก่อสร้างสิ่งปลูกสร้าง ตลอดจนการบริหารจัดการการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นทั้งภายในและภายนอกเขตสนามบิน และพื้นที่ที่อยู่ในความรับผิดชอบของ ทอท. ให้เป็นไปตามมาตรฐานและข้อกำหนดของภาครัฐ อีกทั้ง ภายในงานยังได้มีการสัมมนาเชิงปฏิบัติการภายใต้หัวข้อ “การจัดทำกระบวนการ Management of Change” ตามระบบการจัดการด้านนิรภัยของสนามบิน และกิจกรรมทัศนศึกษาดูงานด้านการบริหารจัดการความปลอดภัยท่าอากาศยานและทางวิ่ง ณ ท่าอากาศยานนานาชาติอู่ตะเภา ระยอง – พัทยา |
| บทเรียนที่ได้รับ | เป็นการสะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นของการบูรณาการการทำงานระหว่างหลายหน่วยงาน การทำความเข้าใจข้อกำหนดด้านการก่อสร้างในเขตสนามบินอย่างถูกต้อง และการนำกระบวนการ Management of Change มาใช้เพื่อควบคุมความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงที่อาจกระทบความปลอดภัย นอกจากนี้ การฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการและการศึกษาดูงานยังช่วยเสริมสร้างทักษะด้านนิรภัยให้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง ตลอดจนเน้นให้เห็นถึงความสำคัญของระบบรายงานที่โปร่งใสและการสร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยร่วมกันทั่วทั้งองค์กร ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญในการยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | 82 คน ประกอบด้วย ผู้บริหารและพนักงาน ทอท. จำนวน 70 คน และหน่วยงานภายนอก จำนวน 12 คน ซึ่งเป็นผู้แทนสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ผู้แทนบริษัท วิทยุการบินแห่งประเทศไทย จำกัด ผู้แทนกรมอุตุนิยมวิทยา และผู้แทนกองทัพอากาศ |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | 1. ยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยในการก่อสร้างและการเปลี่ยนแปลงสิ่งปลูกสร้างภายในเขต
ท่าอากาศยาน 2. พัฒนาแนวทางและกระบวนการจัดทำกระบวนการบริหารการเปลี่ยนแปลง (Management of Change) ที่สอดคล้องกับระบบนิรภัยและมาตรฐาน ICAO 3. เสริมสร้างความร่วมมือและการบูรณาการระหว่างหน่วยงานภายในและภายนอกองค์กร เพิ่มองค์ความรู้และประสบการณ์จากการศึกษาดูงาน 4. เพื่อนำไปพัฒนาการบริหารจัดการด้านความปลอดภัยและนิรภัยของท่าอากาศยานในอนาคต |
- หลักสูตร ผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน (Security Manager)
| วัตถุประสงค์ | 1. เพื่อให้บุคคลที่จะปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบินหรือผู้ที่มีศักยภาพจะได้เลื่อนตำแหน่งเป็นผู้บริหาร/ ผู้อำนวยการฝ่าย/ ผู้อำนวยการส่วนของ ทอท.มีคุณสมบัติตามที่กำหนดในแผนฝึกอบรมการรักษาความปลอดภัยด้านการบิน (Aviation Security Training Programme: ASTP) 2. เพื่อพัฒนาความรู้ ความสามารถ ทักษะในการบริหารจัดการด้านการรักษาความปลอดภัย และทักษะการปฏิบัติงานเฉพาะด้านสำหรับการเป็น “ผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัย” 3.เพื่อให้ผู้เข้ารับการฝึกอบรมทราบถึงความสำคัญและวัตถุประสงค์ในการรักษาความปลอดภัยด้านการบิน สัมมนา |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน (ฝมบ.) ได้จัดฝึกอบรมให้แก่บุคคลที่จะปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบินหรือผู้ที่มีศักยภาพจะได้เลื่อนตำแหน่งเป็นผู้บริหาร/ ผู้อำนวยการฝ่าย/ ผู้อำนวยการส่วนของ ทอท.มีคุณสมบัติตามที่กำหนดระหว่างวันที่ 6-8 พ.ย.67 (3 วันทำการ) เวลา 09.00-16.00 น. ณ โรงแรมอมารี ดอนเมือง แอร์พอร์ต กรุงเทพฯ โดยมีครูผู้สอนที่ได้รับการรับรองจาก กพท. ของบริษัท การบินกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) เป็นผู้บรรยาย |
| บทเรียนที่ได้รับ | เห็นถึงความจำเป็นของการพัฒนาศักยภาพบุคลากรอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้บุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัยของ ทอท. มีความรู้ ความเข้าใจ และทักษะที่สอดคล้องกับมาตรฐานของ กพท. และ ICAO |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | 24 คน |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | เพิ่มศักยภาพบุคลากรทุกระดับ โดยผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยได้รับทักษะการวางแผนและบริหารทรัพยากรตามแผน NCASP และ ASP และพัฒนาความรู้ ความสามารถ และทักษะในการบริหารจัดการด้านการรักษาความปลอดภัย รวมถึง ทักษะในการปฏิบัติงานเฉพาะด้านสำหรับการเป็น “ผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบินการบิน” |
- หลักสูตร ผู้ควบคุมการปฏิบัติงานด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน AVSEC Supervisors
| วัตถุประสงค์ | ยกระดับผู้ควบคุมการปฏิบัติงานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัยให้เป็นผู้ควบคุมการปฏิบัติงานมืออาชีพ ผ่านโครงการ “การสร้าง Supervisor มืออาชีพ หรือ Professional Supervisor” เพื่อลดข้อบกพร่องจากการตรวจและทดสอบของ กพท. เพิ่มประสิทธิภาพการกำกับดูแลและสนับสนุนผลการประเมิน USAP-CMA และค่า EI |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน (ฝมบ.) โดยครูผู้สอนด้านการรักษาความปลอดภัยด้านการบินของ ทอท.ที่ได้รับการรับรองจากสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย ได้จัดฝึกอบรมให้แก่ผู้ควบคุมการปฏิบัติงานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัยของ ทอท. เพื่อให้สามารถควบคุมการปฏิบัติงานภายใต้ความรับผิดชอบของตนได้อย่างมีประสิทธิภาพตามมาตรฐานที่กำหนดไว้ |
| บทเรียนที่ได้รับ | เห็นถึงความจำเป็นของการพัฒนาศักยภาพบุคลากรอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้บุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัยของ ทอท. มีความรู้ ความเข้าใจ และทักษะที่สอดคล้องกับมาตรฐานของ กพท. และ ICAO |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | ประมาณ 250 คน แบ่งเป็น BKK 2 รุ่น และ DMK 2 รุ่น |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | ยกระดับมาตรฐานด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน โดยมีพนักงานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัยเข้ารับการฝึกอบรมตามข้อกำหนดของ กพท. และ ICAO ส่งผลให้การดำเนินงานสอดคล้องกับมาตรฐานสากลเพิ่มศักยภาพบุคลากรทุกระดับ ผู้ควบคุมงาน (Supervisor) ได้รับการพัฒนาเป็นมืออาชีพลดข้อบกพร่องจากการตรวจสอบและเพิ่มประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน |
- หลักสูตร การตระหนักรู้ด้านการรักษาความปลอดภัย Security Awareness
| วัตถุประสงค์ | เพื่อสร้างหรือรณรงค์เกี่ยวกับการตระหนักรู้ด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน (Security Awareness Campaigns) ให้กับพนักงานที่ได้รับอนุญาตหรือปฏิบัติงานตามมาตรการรักษาความปลอดภัยของ สนามบิน รวมถึง ผู้เช่าพื้นที่สนามบิน หรือผู้ใช้พื้นที่สนามบิน โดยการจัดลำดับความสำคัญก่อนหลัง (Priority) ขึ้นอยู่กับผลการประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัย |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน (ฝมบ) .โดยครูผู้สอนด้านการรักษาความปลอดภัยด้านการบินของ ทอท.ที่ได้รับการรับรองจากสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทยได้จัดฝึกอบรมให้แก่พนักงานที่ได้รับอนุญาตหรือปฏิบัติงานตามมาตรการรักษาความปลอดภัยของ สนามบิน รวมถึง ผู้เช่าพื้นที่สนามบิน หรือผู้ใช้พื้นที่สนามบิน ณ ท่าอากาศยานในความรับผิดชอบของ ทอท.ทั้ง 6 แห่ง ตามที่ได้มีการร้องขอ |
| บทเรียนที่ได้รับ | เห็นถึงความจำเป็นของการพัฒนาศักยภาพบุคลากรอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้บุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัยของ ทอท. มีความรู้ ความเข้าใจ และทักษะที่สอดคล้องกับมาตรฐานของ กพท. และ ICAO |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | จำนวน 85 คน ณ BKK จำนวน 42 คน ณ HDY |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | สร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยในองค์กร ผ่านการฝึกอบรมด้านการตระหนักรู้ (Security Awareness) เพื่อสร้างจิตสำนึกด้านความปลอดภัย ลดความเสี่ยงและเพิ่มความร่วมมือให้แก่พนักงานและผู้ที่เกี่ยวข้อง |
- โครงการสัมมนาเชิงปฏิบัติการ “การควบคุมคุณภาพและฝึกอบรมด้านการรักษาความปลอดภัยกิจการการบินเพื่อเตรียมความพร้อมรับการตรวจสอบตามโครงการ Universal Security Audit Programme Continuous Monitoring Approach (USAP-CMA) ของ ICAO
เตรียมความพร้อมการตรวจ USAP-CMA สำหรับผู้ควบคุมคุณภาพ วิทยากร และผู้กำกับดูแล (Keyman) งานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัยของ ฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ท่าอากาศยานดอนเมือง ท่าอากาศยานภูเก็ต ท่าอากาศยานเชียงใหม่ พร้อมแลกเปลี่ยนประสบการณ์ และบูรณาการการประสานงานร่วมกัน
| วัตถุประสงค์ | เพื่อให้ผู้ปฏิบัติหน้าที่ควบคุมคุณภาพด้านการรักษาความปลอดภัยการบินวิทยากรด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน และผู้กำกับดูแล (Keyman) งานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัย ของฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน (ฝมบ.) ทสภ., ทดม., ทภก., ทชม.และเตรียมความพร้อมรับการตรวจสอบตามโครงการ Universal Security Audit Programme Continuous Monitoring Approach (USAP-CMA) ของ ICAO |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัยกิจการการบิน (ฝมบ.) ได้จัดสัมมนาโครงการสัมมนาเชิงปฏิบัติการ “การควบคุมคุณภาพและฝึกอบรมด้านการรักษาความปลอดภัยกิจการการบินเพื่อเตรียมความพร้อมรับการตรวจสอบตามโครงการ Universal Security Audit Programme Continuous Monitoring Approach (USAP-CMA) ของ ICAO” ในระหว่างวันที่ 23-25 ก.ค.68 ณ โรงแรมดุสิตธานี รีสอร์ท พัทยา จ.ชลบุรี โดยมีการบรรยายเทคนิคการเตรียมตัวเป็นผู้รับการตรวจสอบที่มีคุณภาพและมีการทำกิจกรรมแบ่งกลุ่มฝึกปฏิบัติเพื่อเตรียมความพร้อมรับการตรวจจาก ICAO (ตามแนวทาง PQ) |
| บทเรียนที่ได้รับ | ผู้ปฏิบัติหน้าที่ควบคุมคุณภาพด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน วิทยากรด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน และผู้กำกับดูแล (Keyman) งานตรวจค้นและรักษาความปลอดภัย ของ ฝมบ., ทสภ., ทดม., ทภก., ทชม.และ ทภภ. ได้มีการแลกเปลี่ยนประสบการณ์ ปัญหาและข้อขัดข้องในการปฏิบัติงานควบคุมคุณภาพและฝึกอบรมด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน รวมถึงร่วมกันหาแนวทางในการบูรณาการการทำงานร่วมกันให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ซึ่งช่วยให้บุคลากรสามารถปฏิบัติงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น เข้าใจบทบาทและความรับผิดชอบของตนอย่างถูกต้อง และพร้อมรับการตรวจสอบภายใต้โครงการ USAP-CMA ซึ่งเป็นประเด็นสำคัญในการเสริมสร้างระบบรักษาความปลอดภัยการบินของ ทอท. ให้มีความเข้มแข็งและสอดคล้องตามมาตรฐานสากล |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | ผู้บริหารและพนักงาน ทอท. จำนวน 76 คน |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | ยกระดับมาตรฐานด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน เพิ่มศักยภาพบุคลากรทุกระดับ สร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยในองค์กร |
1.2 การบูรณาการบริหารจัดการนกในพื้นที่สนามบินและใกล้เคียงสนามบินร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและชุมชน
| วัตถุประสงค์ | 1. สร้างความร่วมมือและบูรณาการการดำเนินงานด้านการบริหารจัดการอันตรายที่เกิดจากสัตว์ ระหว่าง ทอท. หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้อง และชุมชนโดยรอบสนามบิน 2. พัฒนาแนวทางการจัดการนกและสัตว์เพื่อลดความเสี่ยงจากอากาศยานชนนกและสัตว์ (Wildlife Hazard Management) ตามมาตรฐานสากลด้านความปลอดภัยการบิน 3. ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้และแนวทางปฏิบัติร่วมกันระหว่างหน่วยงาน |
|---|---|
| ความเชื่อมโยงกับแผนวิสาหกิจของ ทอท. | SO1: Strengthen Airport capacity and Competitiveness ยุทธศาสตร์ 1 : การขยายขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสาร ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและการรักษาความปลอดภัยของท่าอากาศยาน |
| รายละเอียดโครงการ/กิจกรรม | ฝ่ายมาตรฐานและความปลอดภัยท่าอากาศยาน จัดสัมมนาเรื่อง “การบูรณาการในการบริหารจัดการนกในพื้นที่สนามบินและใกล้เคียงสนามบินร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและชุมชน” ระหว่างวันที่ 29 – 30 พฤษภาคม 2568 ณ โรงแรมมิราเคิล แกรนด์ คอนเวนชั่น กรุงเทพมหานคร รูปแบบกิจกรรมประกอบด้วย 1. การบรรยาย (Lecture) เพื่อให้ความรู้และแลกเปลี่ยนข้อมูลเกี่ยวกับการบริหารจัดการอันตรายที่เกิดจากสัตว์ การลดความเสี่ยงจากอากาศยานชนนก และแนวทางพัฒนาแผนการจัดการความปลอดภัยท่าอากาศยานของ ทอท.
2. การเสวนา (Panel Discussion) ภายใต้หัวข้อ “แลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นแนวทางในการพัฒนาการดำเนินงานด้านนกและสัตว์” โดยวิทยากรจากสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) และผู้แทนสนามบิน เพื่อตระหนักถึงความเสี่ยงและผลกระทบจากอากาศยานชนนกรวมทั้งบทบาทและความรับผิดชอบของแต่ละหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอย่างมีประสิทธิภาพ
3. การสัมมนาเชิงปฏิบัติการ (Workshop) เพื่อวิเคราะห์ช่องว่าง (Gap Analysis) และจัดทำแผนพัฒนาการดำเนินงานด้านการบริหารจัดการอันตรายที่เกิดจากสัตว์ให้สอดคล้องกับแผนพัฒนาความปลอดภัยสนามบินของ ทอท. |
| บทเรียนที่ได้รับ | โครงการสะท้อนให้เห็นถึงความสำคัญของการบูรณาการความร่วมมือระหว่าง ทอท. หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้อง และชุมชนโดยรอบสนามบินในการบริหารจัดการอันตรายที่เกิดจากนกและสัตว์อย่างเป็นระบบ การบรรยายและการเสวนาช่วยให้หน่วยงานต่าง ๆ มีความเข้าใจร่วมกันถึงความเสี่ยง ผลกระทบ และบทบาทความรับผิดชอบของแต่ละฝ่าย ขณะที่การสัมมนาเชิงปฏิบัติการช่วยให้ผู้เข้าร่วมสามารถระบุช่องว่างของการดำเนินงาน (Gap Analysis) และร่วมกันพัฒนาแนวทางปรับปรุงให้สอดคล้องกับแผนพัฒนาความปลอดภัยสนามบินของ ทอท. บทเรียนดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าการจัดการนกและสัตว์ต้องอาศัยข้อมูลร่วม การสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ และการวางระบบป้องกันตามมาตรฐานสากล เพื่อเสริมสร้างความปลอดภัยในการบินอย่างยั่งยืน |
| จำนวนผู้เข้าร่วม | 69 คน ประกอบด้วย ผู้บริหารและพนักงาน ทอท. จำนวน 44 คน และหน่วยงานภายนอกที่เกี่ยวข้อง จำนวน 25 คน |
| ประโยชน์ที่ ทอท.ได้รับจากโครงการ/กิจกรรม | 1. ได้รับแนวทางการบริหารจัดการนกและสัตว์อย่างบูรณาการ ครอบคลุมทุกท่าอากาศยานในความรับผิดชอบของ ทอท.
2. เสริมสร้างความร่วมมือระหว่าง ทอท. หน่วยงานภาครัฐ และชุมชนโดยรอบท่าอากาศยานเพื่อการจัดการปัญหานกและสัตว์อย่างมีประสิทธิภาพ ลดความเสี่ยง และสร้างผลลัพธ์ที่ยั่งยืน 3. สนับสนุนการดำเนินงานตาม มาตรฐานความปลอดภัยการบินของ ICAO และ กพท. 4. เพิ่มพูนองค์ความรู้ ความตระหนัก และความพร้อมของบุคลากร ทอท. ในการประเมินและจัดการความเสี่ยงจากนกและสัตว์ รวมถึงการวางแผนและพัฒนามาตรการป้องกันอย่างเหมาะสม 5. เป็นส่วนหนึ่งในการยกระดับคะแนนการประเมินด้านความปลอดภัย (EI Score) ตามแผนวิสาหกิจ ทอท. และแสดงถึงความมุ่งมั่นขององค์กรในฐานะ “ท่าอากาศยานที่มีระบบบริหารจัดการความปลอดภัยระดับสากล” |
2) กิจกรรมพัฒนาบุคลากรและความร่วมมือระหว่างประเทศ (เพิ่มพูนความรู้เฉพาะทาง) ซึ่งประกอบไปด้วย
โครงการสัมมนาเชิงปฏิบัติการ Cyber Security Exercise Design ร่วมกับ Cyber and Infrastructure Security Group (CISG) เครือรัฐออสเตรเลีย
มีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมความรู้และทักษะการประสานงานและการตอบสนองต่ออุบัติการณ์ทางไซเบอร์ เพื่อให้สอดคล้องกับข้อกำหนด กฎ และระเบียบของรัฐ รวมถึงวิธีปฏิบัติที่ดีที่สุด (Best Practices) ในระดับสากล และเพิ่มศักยภาพในการออกแบบ การวางแผน และการฝึกซ้อมการรักษาความปลอดภัยด้านความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์ เพื่อทดสอบความมีประสิทธิภาพของแผนเผชิญเหตุในการตอบสนองต่ออุบัติการณ์ทางไซเบอร์องค์กร
การประชุมร่วมกับคณะทำงาน Non-Binding Aviation Security Working Group ร่วมกับหน่วยงาน Transportation Security Administration (TSA) สหรัฐอเมริกา สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) กรมท่าอากาศยาน (ทย.) และ ทอท.
โดยการประชุมดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อหารือเกี่ยวกับแนวทางปฏิบัติที่เหมาะสมในการส่งเสริมการรักษาความปลอดภัยและประสานงานที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนานโยบาย กฎหมาย รวมถึงกฎ ระเบียบ ข้อบังคับ ซึ่งจะช่วยยกระดับการรักษาความปลอดภัยและส่งเสริมการอำนวยความสะดวกแก่การเดินทางของผู้โดยสาร
โครงการฝึกอบรมหลักสูตร Behaviour Detection and Security Control ร่วมกับ French Police Attaché office สถานเอกอัครราชทูตฝรั่งเศส ประจำประเทศไทย
โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มทักษะและยกระดับการปฏิบัติงานของพนักงาน ทอท.ในการประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัย และเพิ่มเทคนิคการตรวจจับพฤติกรรม/ลักษณะต้องสงสัย (Behavior Detection)
โครงการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการหลักสูตร ManPADS and INFANTRY Weapons ร่วมกับสำนักงานการบินพลเรือนแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส (Civil Aviation Authority: DGAC)
โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับการประเมินความเปราะบางของท่าอากาศยานต่อขีปนาวุธนำวิถีจากภาคพื้นสู่อากาศแบบประทับบ่า (Man-Portable Air Defense Systems: ManPADS) และอาวุธโจมตีระยะไกลหรืออาวุธของทหารราบ (stand-off/infantry) ให้กับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนของประเทศไทย
- หลักสูตร การตระหนักรู้ด้านการรักษาความปลอดภัย Security Awareness
รณรงค์และเสริมสร้างวัฒนธรรมด้านการรักษาความปลอดภัย (Security Culture) ให้กับผู้ปฏิบัติงานในสนามบิน ผู้เช่าพื้นที่ และผู้ใช้พื้นที่ โดยจัดลำดับความสำคัญตามผลประเมินความเสี่ยงด้านการรักษาความปลอดภัย
- หลักสูตร ผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน Security Manager
พัฒนาทักษะการบริหารจัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบินสำหรับผู้บริหารและผู้มีศักยภาพเลื่อนตำแหน่งในอนาคต โดยครูผู้สอนได้รับการรับรองจาก กพท. เน้นการวางแผนทรัพยากร กำลังพล งบประมาณ และการนำมาตรการที่สอดคล้องกับแผนรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนแห่งชาติ (Nation Civil Aviation Security Programme: NCASP) และ แผนรักษาความปลอดภัยสนามบิน (Airport Security Programme: ASP) ตลอดจนกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้อง
- หลักสูตร ผู้จัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบิน Security Manager
พัฒนาทักษะการบริหารจัดการด้านการรักษาความปลอดภัยการบินสำหรับผู้บริหารและผู้มีศักยภาพเลื่อนตำแหน่งในอนาคต โดยครูผู้สอนได้รับการรับรองจาก กพท. เน้นการวางแผนทรัพยากร กำลังพล งบประมาณ และการนำมาตรการที่สอดคล้องกับแผนรักษาความปลอดภัยการบินพลเรือนแห่งชาติ (Nation Civil Aviation Security Programme: NCASP) และ แผนรักษาความปลอดภัยสนามบิน (Airport Security Programme: ASP) ตลอดจนกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้อง
กิจกรรมด้านการควบคุมคุณภาพการรักษาความปลอดภัย
ทอท. ได้รับการตรวจสอบจากสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทยอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้มั่นใจว่าบุคลากรด้านการรักษาความปลอดภัย อุปกรณ์ด้านการรักษาความปลอดภัย มาตรการรักษาความปลอดภัย ตลอดจนขั้นตอนการปฏิบัติงานมีประสิทธิภาพสูงสุด
นอกจากนี้ ทอท.ยังรับการตรวจประเมินจากหน่วยงานต่างประเทศ เช่น Transportation Security Administration (TSA) ณ ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิและท่าอากาศยานภูเก็ต
ทอท.ได้มีการดำเนินกิจกรรมควบคุมคุณภาพด้านการรักษาความปลอดภัยในระดับองค์กร และระดับสนามบิน โดยผู้ตรวจสอบด้านการรักษาความปลอดภัยภายใน (Internal Auditor) ของ ทอท.เพื่อระบุข้อบกพร่องและกำหนดมาตรการแก้ไขเพื่อดำรงไว้ซึ่งมาตรฐานการปฏิบัติงานของทุกท่าอากาศยานในความรับผิดชอบ ดังนี้
- การตรวจสอบการรักษาความปลอดภัยทั้งระบบ (Security Audit)
- การตรวจสอบการรักษาความปลอดภัยเฉพาะด้าน (Security Inspection)
- การทดสอบการรักษาความปลอดภัย (Security Test)
- การสำรวจด้านการรักษาความปลอดภัย (Security Survey)
